Νέα κλιμάκωση στη μακροχρόνια εμπορική διαμάχη μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Καναδά σηματοδοτεί η απόφαση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να επιβάλει πρόσθετους δασμούς ύψους 50% σε σειρά καναδικών προϊόντων.
Το σχετικό εκτελεστικό διάταγμα υπεγράφη τη Δευτέρα και, σύμφωνα με την αμερικανική κυβέρνηση, η απόφαση ελήφθη λόγω της «διακριτικής μεταχείρισης» που, όπως υποστηρίζει η Ουάσιγκτον, υφίστανται τα αμερικανικά προϊόντα στην καναδική αγορά, αλλά και εξαιτίας των συνεχιζόμενων διαφορών στους τομείς της αυτοκινητοβιομηχανίας, των γαλακτοκομικών και των αλκοολούχων ποτών.
Οι νέοι δασμοί αναμένεται να τεθούν σε εφαρμογή σε έναν μήνα και θα επηρεάσουν ένα ευρύ φάσμα εισαγόμενων προϊόντων από τον Καναδά, μεταξύ των οποίων κρασιά, μπαστούνια χόκεϊ, τσιμέντο και άλλα αγαθά. Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι ορισμένα από τα προϊόντα που θα επιβαρυνθούν εισάγονται σήμερα στις ΗΠΑ στο πλαίσιο της συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών, Καναδά και Μεξικού.
Ωστόσο, από τους νέους δασμούς εξαιρούνται στρατηγικοί τομείς, όπως η ενέργεια, η ποτάσα, τα αλιεύματα και οι σπάνιες γαίες, οι οποίοι θεωρούνται κρίσιμοι για την οικονομία και την ασφάλεια εφοδιασμού.
Στο επίκεντρο τα γαλακτοκομικά και τα αλκοολούχα ποτά
Η πρόσβαση των αμερικανικών γαλακτοκομικών προϊόντων στην καναδική αγορά αποτελεί εδώ και χρόνια σημείο τριβής μεταξύ των δύο χωρών. Η Ουάσιγκτον κατηγορεί την Οτάβα ότι δεν τηρεί τις δεσμεύσεις της στο πλαίσιο της τριμερούς εμπορικής συμφωνίας, ωστόσο επιδιαιτητικός μηχανισμός της συμφωνίας είχε δικαιώσει την καναδική πλευρά στα τέλη του 2023.
Παράλληλα, η ένταση έχει αυξηθεί λόγω του μποϊκοτάζ που εφαρμόζουν σχεδόν όλες οι καναδικές επαρχίες σε αμερικανικά αλκοολούχα προϊόντα.
Ο Αμερικανός εκπρόσωπος Εμπορίου, Τζέιμισον Γκριρ, υποστήριξε ότι ο Καναδάς συνεχίζει να εφαρμόζει μέτρα εις βάρος των ΗΠΑ, αναφέροντας ως παραδείγματα την απόσυρση αμερικανικών αλκοολούχων προϊόντων από τα ράφια, την προνομιακή μεταχείριση ευρωπαϊκών γαλακτοκομικών προϊόντων και τους περιορισμούς στις εξαγωγές αμερικανικών αυτοκινήτων.
Προηγούμενες εντάσεις και δικαστική εμπλοκή
Η νέα απόφαση έρχεται μετά την επιβολή δασμών 25% από τον Ντόναλντ Τραμπ το 2025, όταν επέστρεψε στον Λευκό Οίκο. Τότε, ο Αμερικανός πρόεδρος είχε κατηγορήσει τον Καναδά και το Μεξικό ότι δεν αντιμετωπίζουν αποτελεσματικά ζητήματα όπως η διακίνηση φαιντανύλης και η παράτυπη μετανάστευση προς τις ΗΠΑ.
Οι συγκεκριμένοι δασμοί ακυρώθηκαν αργότερα από το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ, το οποίο έκρινε ότι ο πρόεδρος είχε υπερβεί τις αρμοδιότητές του. Έκτοτε, η αμερικανική κυβέρνηση αναζητά τρόπους επαναφοράς των εμπορικών περιορισμών.
Παράλληλα, η Ουάσιγκτον έχει ξεκινήσει έρευνες για τις εμπορικές πρακτικές περίπου 60 χωρών, προκειμένου να εξετάσει την επιβολή νέων δασμών. Η Βραζιλία αποτέλεσε πρόσφατα τον πρώτο στόχο αυτής της νέας πολιτικής, με δασμούς 25% σε συγκεκριμένες κατηγορίες προϊόντων.
Νέα αντιπαράθεση για τις πυρκαγιές στον Καναδά
Στο μεταξύ, ο Ντόναλντ Τραμπ έχει ανοίξει ακόμη ένα μέτωπο με την Οτάβα, αυτή τη φορά με αφορμή τις μεγάλες δασικές πυρκαγιές στον Καναδά, οι οποίες έχουν προκαλέσει επιδείνωση της ποιότητας του αέρα σε περιοχές των βορειοανατολικών ΗΠΑ.
Ο Αμερικανός πρόεδρος κατηγόρησε την καναδική κυβέρνηση για «εσκεμμένη αμέλεια» στη διαχείριση των δασών και άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο επιβολής νέων εμπορικών μέτρων.
Η νέα δασμολογική κίνηση αναμένεται να δοκιμάσει περαιτέρω τις σχέσεις δύο από τους σημαντικότερους εμπορικούς εταίρους παγκοσμίως, σε μια περίοδο αυξημένων πιέσεων στο διεθνές εμπόριο.
